Αποστολικό ανάγνωσμα Κυριακή Α' Νηστειών (Της Ορθοδοξίας)

 

 

Προς Εβραίους ια', 24-26, 32-40

Στίχος	Πρωτότυπο Κείμενο	Νεοελληνική Απόδοση
24	Πίστει Μωϋσῆς μέγας γενόμενος ἠρνήσατο λέγεσθαι υἱὸς θυγατρὸς Φαραώ,	Με την πίστη ο Μωυσής, όταν μεγάλωσε, αρνήθηκε να ονομάζεται γιος της κόρης του Φαραώ.
25	μᾶλλον ἑλόμενος συγκακουχεῖσθαι τῷ λαῷ τοῦ Θεοῦ ἢ πρόσκαιρον ἔχειν ἁμαρτίας ἀπόλαυσιν,	Προτίμησε να κακοπαθεί μαζί με τον λαό του Θεού, παρά να απολαμβάνει την προσωρινή ηδονή της αμαρτίας.
26	μείζονα πλοῦτον ἡγησάμενος τῶν Αἰγύπτου θησαυρῶν τὸν ὀνειδισμὸν τοῦ Χριστοῦ, ἀπέβλεπεν γὰρ εἰς τὴν μισθαποδοσίαν.	Θεώρησε πως ο εξευτελισμός για χάρη του Χριστού είναι πλούτος μεγαλύτερος από τους θησαυρούς της Αιγύπτου, γιατί το βλέμμα του ήταν στραμμένο στην ουράνια ανταμοιβή.
32	Καὶ τί ἔτι λέγω; ἐπιλείψει με γὰρ διηγούμενον ὁ χρόνος περὶ Γεδεών, Βαράκ, Σαμψών, Ἰεφθάε, Δαυῒδ τε καὶ Σαμουὴλ καὶ τῶν προφητῶν,	Και τι άλλο να πω ακόμα; Δεν θα μου φτάσει ο χρόνος αν αρχίσω να διηγούμαι για τον Γεδεών, τον Βαράκ, τον Σαμψών, τον Ιεφθάε, τον Δαυίδ, τον Σαμουήλ και τους προφήτες.
33	οἳ διὰ πίστεως κατηγωνίσαντο βασιλείας, εἰργάσαντο δικαιοσύνην, ἐπέτυχον ἐπαγγελιῶν, ἔφραξαν στόματα λεόντων,	Αυτοί, με την πίστη, νίκησαν βασίλεια, επέβαλαν τη δικαιοσύνη, πέτυχαν την εκπλήρωση των υποσχέσεων, έφραξαν στόματα λεόντων,
34	ἔσβεσαν δύναμιν πυρός, ἔφυγον στόματα μαχαίρας, ἐνεδυναμώθησαν ἀπὸ ἀσθενείας, ἐγενήθησαν ἰσχυροὶ ἐν πολέμῳ, παρεμβολὰς ἔκλιναν ἀλλοτρίων·	έσβησαν τη δύναμη της φωτιάς, διέφυγαν τη σφαγή, δυνάμωσαν ενώ ήταν αδύναμοι, αναδείχθηκαν ισχυροί στον πόλεμο, έτρεψαν σε φυγή εχθρικά στρατεύματα.
35	ἔλαβον γυναῖκες ἐξ ἀναστάσεως τοὺς νεκροὺς αὐτῶν· ἄλλοι δὲ ἐτυμπανίσθησαν, οὐ προσδεξάμενοι τὴν ἀπολύτρωσιν, ἵνα κρείττονος ἀναστάσεως τύχωσιν·	Γυναίκες ξαναπήραν πίσω τους νεκρούς τους αναστημένους. Άλλοι πάλι βασανίστηκαν μέχρι θανάτου και δεν δέχτηκαν την απελευθέρωσή τους, για να επιτύχουν μια ανώτερη ανάσταση.
36	ἕτεροι δὲ ἐμπαιγμῶν καὶ μαστίγων πεῖραν ἔλαβον, ἔτι δὲ δεσμῶν καὶ φυλακῆς·	Άλλοι δοκίμασαν εξευτελισμούς και μαστιγώσεις, ακόμη και δεσμά και φυλακή.
37	ἐλιθάσθησαν, ἐπρίσθησαν, ἐπειράσθησαν, ἐν φόνῳ μαχαίρας ἀπέθανον, περιῆλθον ἐν μηλωταῖς, ἐν αἰγείοις δέρμασιν, ὑστερούμενοι, θλιβόμενοι, κακουχούμενοι,	Λιθοβολήθηκαν, πριονίστηκαν, πέρασαν δοκιμασίες, θανατώθηκαν με μαχαίρι. Περιπλανήθηκαν φορώντας δέρματα προβάτων και κατσικιών, στερημένοι, θλιμμένοι, κακοπαθημένοι.
38	ὧν οὐκ ἦν ἄξιος ὁ κόσμος, ἐπὶ ἐρημίαις πλανώμενοι καὶ ὄρεσι καὶ σπηλαίοις καὶ ταῖς ὀπαῖς τῆς γῆς.	Άνθρωποι για τους οποίους ο κόσμος δεν ήταν άξιος, περιπλανήθηκαν σε ερημιές και βουνά, σε σπηλιές και στις τρύπες της γης.
39	Καὶ οὗτοι πάντες μαρτυρηθέντες διὰ τῆς πίστεως οὐκ ἐκομίσαντο τὴν ἐπαγγελίαν,	Και όλοι αυτοί, αν και έλαβαν καλή μαρτυρία από τον Θεό για την πίστη τους, δεν έλαβαν την τελική υπόσχεση όσο ζούσαν.
40	τοῦ Θεοῦ περὶ ἡμῶν κρεῖττόν τι προβλεψαμένου, ἵνα μὴ χωρὶς ἡμῶν τελειωθῶσι.	Γιατί ο Θεός είχε προβλέψει κάτι καλύτερο για εμάς, ώστε εκείνοι να μη φτάσουν στην τελειότητα χωρίς εμάς.

 

 

Το αποστολικό ανάγνωσμα της Κυριακής της Ορθοδοξίας (Α΄ Νηστειών) από την Επιστολή προς Εβραίους είναι ένας ύμνος στη δύναμη της πίστης. Ο Απόστολος Παύλος (ή ο συγγραφέας της επιστολής) παραθέτει μια «πινακοθήκη» ηρώων της Παλαιάς Διαθήκης, δείχνοντας ότι η πίστη δεν είναι μια παθητική κατάσταση, αλλά μια δυναμική επιλογή που υπερβαίνει τη λογική και τα εγκόσμια οφέλη.

1. Η Επιλογή του Μωυσή (Στίχοι 24-26)

Ο Μωυσής αποτελεί το πρώτο μεγάλο παράδειγμα αυτοθυσίας. Αν και είχε την ευκαιρία να ζήσει ως πρίγκιπας της Αιγύπτου («υἱὸς θυγατρὸς Φαραώ»), επέλεξε συνειδητά:

• Την κακουχία μαζί με τον λαό του Θεού, αντί για την προσωρινή απόλαυση της αμαρτίας.
• Τον «ὀνειδισμόν τοῦ Χριστού»: Θεώρησε την ταπείνωση και τον διωγμό για χάρη του Θεού μεγαλύτερο πλούτο από τους θησαυρούς της Αιγύπτου.
• Την ελπίδα: Το βλέμμα του δεν ήταν στραμμένο στο παρόν, αλλά στην «μισθαποδοσία», δηλαδή στην τελική ανταμοιβή από τον Θεό.

2. Τα Κατορθώματα της Πίστεως (Στίχοι 32-35)

Εδώ ο λόγος γίνεται γρήγορος και ενθουσιώδης. Αναφέρονται ονόματα όπως ο Γεδεών, ο Σαμψών και ο Δαυίδ, οι οποίοι μέσω της πίστης:

• Κατάλυσαν βασίλεια και απέδωσαν δικαιοσύνη.
• Θριάμβευσαν επί της φύσης: Έφραξαν στόματα λεόντων (Δανιήλ) και έσβησαν τη δύναμη της φωτιάς (Οι Τρεις Παίδες).
• Μεταμόρφωσαν την αδυναμία τους σε δύναμη και έτρεψαν σε φυγή εχθρικά στρατεύματα.

3. Το Μαρτύριο και η Υπομονή (Στίχοι 36-38)

Η πίστη όμως δεν οδηγεί πάντα σε επίγειες νίκες. Ο Απόστολος τιμά και εκείνους που ηττήθηκαν φαινομενικά, αλλά νίκησαν πνευματικά:

• Εκείνους που βασανίστηκαν, φυλακίστηκαν, λιθοβολήθηκαν ή πριονίστηκαν.
• Εκείνους που έζησαν σε στερήσεις, περιπλανώμενοι σε ερήμους και σπηλιές.
• Η συγκλονιστική φράση: «ὧν οὐκ ἦν ἄξιος ὁ κόσμος» — ο κόσμος δεν ήταν άξιος να έχει ανάμεσά του τέτοιους ανθρώπους.

4. Η Συνοχή Παλαιάς και Καινής Διαθήκης (Στίχοι 39-40)

Αυτό είναι το πιο ελπιδοφόρο σημείο. Παρά τη θαυμαστή τους πίστη, οι ήρωες της Παλαιάς Διαθήκης δεν γεύτηκαν την ολοκλήρωση της υπόσχεσης (τον ερχομό του Χριστού) όσο ζούσαν.

Ο Θεός προέβλεψε κάτι «κρεῖττον» (καλύτερο) για εμάς: Να φτάσουμε στην τελειότητα όλοι μαζί. Η δική μας σωτηρία μέσω του Χριστού συμπληρώνει και τη δική τους προσμονή.

 

Γιατί διαβάζεται την Κυριακή της Ορθοδοξίας;

Η σύνδεση είναι βαθιά: Όπως οι προφήτες και οι δίκαιοι της Παλαιάς Διαθήκης πίστεψαν στον ερχόμενο Μεσσία χωρίς να Τον δουν, έτσι και η Εκκλησία διατήρησε την αλήθεια για το πρόσωπο του Χριστού (την Ορθοδοξία) μέσα από διωγμούς και αγώνες. Η αναστήλωση των εικόνων που γιορτάζουμε σήμερα είναι η ορατή επιβεβαίωση αυτής της πίστης στην ενανθρώπιση του Θεού.